Kanta Optik

Kanta optik ialah komponen optik lutsinar dengan permukaan melengkung yang boleh membiaskan dan memfokuskan cahaya. Ia digunakan secara meluas dalam pelbagai sistem optik untuk memanipulasi sinaran cahaya, membetulkan penglihatan, membesarkan objek dan membentuk imej. Kanta ialah elemen penting dalam kamera, teleskop, mikroskop, cermin mata, projektor dan banyak lagi peranti optik lain.

Terdapat dua jenis kanta utama:

Kanta cembung (atau menumpu)Kanta-kanta ini lebih tebal di bahagian tengah berbanding di bahagian tepi, dan ia menumpu sinar cahaya selari yang melaluinya ke titik fokus di bahagian bertentangan kanta. Kanta cembung biasanya digunakan dalam kanta pembesar, kamera dan cermin mata untuk membetulkan rabun jauh.

Kanta cekung (atau mencapah)Kanta-kanta ini lebih nipis di tengah berbanding di tepi, dan ia menyebabkan sinaran cahaya selari yang melaluinya mencapah seolah-olah ia datang dari titik fokus maya di sisi kanta yang sama. Kanta cekung sering digunakan untuk membetulkan rabun dekat.

Kanta direka bentuk berdasarkan panjang fokusnya, iaitu jarak dari kanta ke titik fokus. Panjang fokus menentukan tahap lenturan cahaya dan pembentukan imej yang terhasil.

Beberapa istilah penting yang berkaitan dengan kanta optik termasuk:

Titik fokusTitik di mana sinar cahaya menumpu atau kelihatan menyimpang selepas melalui kanta. Bagi kanta cembung, ia adalah titik di mana sinar selari menumpu. Bagi kanta cekung, ia adalah titik dari mana sinar divergen kelihatan berasal.

Panjang fokusJarak antara kanta dan titik fokus. Ia merupakan parameter penting yang menentukan kuasa kanta dan saiz imej yang terbentuk.

Apertur: Diameter kanta yang membenarkan cahaya melaluinya. Apertur yang lebih besar membolehkan lebih banyak cahaya melaluinya, menghasilkan imej yang lebih cerah.

Paksi optikGaris tengah yang melalui pusat kanta berserenjang dengan permukaannya.

Kuasa kantaDiukur dalam diopter (D), kuasa kanta menunjukkan keupayaan pembiasan kanta. Kanta cembung mempunyai kuasa positif, manakala kanta cekung mempunyai kuasa negatif.

Kanta optik telah merevolusikan pelbagai bidang, daripada astronomi hingga sains perubatan, dengan membolehkan kita memerhati objek yang jauh, membetulkan masalah penglihatan dan melakukan pengimejan serta pengukuran yang tepat. Kanta ini terus memainkan peranan penting dalam memajukan teknologi dan penerokaan saintifik.